Lesezeit: 5 Minuten

Als er in uw magazijn opvallend vaak vertragingen of fouten optreden, is dat een teken dat sommige opslagprocessen niet optimaal verlopen. De redenen daarvoor lopen uiteen: een onhandige opslagstrategie, verouderde technologie of logistieke processen die niet goed op elkaar aansluiten. Met een nieuwe magazijnindeling kunt u hier iets aan doen en uw magazijn zo efficiënt mogelijk maken. Lees dit artikel om erachter te komen welke delen van het magazijn u onder de loep kunt nemen en waar u rekening mee moet houden.

Waarom een goede magazijnindeling belangrijk is

Het voornaamste doel van magazijnbeheer is de efficiëntie van de op- en overslag te verhogen. Om dit te bereiken worden alle delen van het magazijn zo ontworpen en op elkaar afgestemd, dat alle werkstappen soepel verlopen. Dit geldt voor de ruimtelijke indeling, maar ook voor de technische uitrusting en de organisatie van de logistieke en arbeidsprocessen. Slimme herstructurering, moderne uitrusting en de automatisering van uw magazijn kunnen de efficiëntie aanzienlijk verhogen. Concreet gezegd worden het magazijn en het opslagbudget beter benut, wat de capaciteit verhoogt en op termijn kosten bespaart.

Magazijnindeling heeft niet alleen betrekking op nieuwe gebouwen. Ook in bestaande faciliteiten is het zinvol de technische uitrusting en de opslagsystematiek regelmatig te analyseren. Eventueel kan de efficiëntie worden verhoogd met nieuwe techniek of verbeterde werkprocessen.

Magazijnindeling: zo gaat u te werk

Bij het optimaliseren van de magazijnindeling is het essentieel dat u alle logistieke afdelingen op overkoepelende wijze op elkaar afstemt. Als u de optimalisatiestrategieën alleen op het orderpicken of de verzending toepast, maar andere aspecten ongewijzigd laat of de overgangen verwaarloost, kan dat een averechts effect hebben. In het beste geval vloeit het plannen van een magazijn voort uit de algemene bedrijfsplanning. Ga systematisch te werk; analyseer allereerst alle onderdelen van het magazijn afzonderlijk om het optimalisatiepotentieel per afdeling te bepalen. Daarna kunt u de wisselwerking tussen de verschillende afdelingen verbeteren en een overkoepelende strategie ontwikkelen.


Concreet gaat het om vier factoren:

  1. Doelstellingen bepalen

    Bij de organisatie van het magazijn bepaalt u hoe de logistieke processen in het magazijn moeten verlopen. Dit omvat het in- en uitladen van goederen, het kwantificeren van de materiaalstromen en de ingebruikname van een strategie voor voorraadbeheer die voorschrijft hoe de goederen worden opgeslagen. De organisatorische maatregelen die u treft hebben telkens als doel de opslagruimte efficiënter te benutten en de transportwegen zo kort mogelijk te houden.

  2. Welke techniek heb ik nodig?

    Bij het bepalen van de technische uitrusting voor het magazijn en de logistiek is het essentieel te bepalen wat de in- en uitvoermethode is die wordt gebruikt bij het bedienen van de stellingen. Voor verschillende methodes worden vaak verschillende stellingsystemen gebruikt: hoewel u in een volledig geautomatiseerd magazijn geen directe toegang tot de stellingen nodig hebt, kunt u niet zonder als u het magazijn met hefvoertuigen bedient.

  3. Eisen aan het magazijn

    Vervolgens bekijken we hoe de opgeslagen goederen er gewoonlijk uitzien. Hoe groot en zwaar zijn ze? Zijn het stuk- of bulkgoederen? Heeft u hulpmateriaal nodig, zoals pallets of opslagcontainers? Hieruit kunt u opmaken hoeveel ruimte u nodig heeft en of de magazijn aan speciale eisen moet voldoen, zoals extra beveiligde magazijnstellingen voor zware stukgoederen of lekbakken voor de opslag van gevaarlijke stoffen.

  4. De indeling van het magazijn

    Helemaal aan het eind van de magazijnplanning bepaalt u de optimale magazijnindeling. Probeer daarbij alle voorgaande aspecten – logistiek, technologie, uitrusting en goederen – optimaal op elkaar af te stemmen:
    • Maak eerst een ruwe opzet voor de indeling van de verschillende ruimtes.
    • De details worden in een tweede stap bepaald: de layout van de stellingen, met inachtneming van de transporttechniek en aanvoerwegen.

Verschillende delen van een magazijn organiseren

Hoe groter een magazijn is, hoe complexer de planning wordt, omdat er verschillende afdelingen en taken zijn die op elkaar moeten inspelen. Dit wordt gemakkelijker als u verwante processen in magazijnzones combineert. Voor een grove indeling kunt u het magazijn simpelweg verdelen in goederenontvangst, opslag en verzending.

Meestal is het echter zinvol een onderverdeling te maken in de volgende gebieden:

  • Goederenontvangst
  • Kwaliteitscontrole
  • Aanpassen van laadeenheden
  • Opslag
  • Bestellingsregistratie
  • Verzending van goederen

De goederenontvangst

De ruimte voor goederenontvangst moet zo dicht mogelijk bij de ingang van het magazijn liggen. Hier worden de goederen gecontroleerd en vergeleken met de bijbehorende bestellingen. Ook moet er een kwaliteitscontrolepunt in de onmiddellijke nabijheid zijn, dat overgaat in een ruimte waar de laadeenheden zo nodig kunnen worden aangepast. Vermijd lange transportroutes, kies liever voor geautomatiseerde oplossingen. Er kunnen bijvoorbeeld pallettransportsystemen, assemblagelijnen of rollenbanen gebruikt worden. Dit kan flink wat tijd, werk en geld besparen.

De grootte en de uitrusting van deze ruimte kunt u laten afhangen van de hoeveelheid goederen die u doorgaans ontvangt. Als het volume van de leveringen nogal veranderlijk is, is het zinvol om het zo op te splitsen dat één ruimte altijd operationeel is, terwijl de tweede alleen wordt gebruikt voor grotere of ongeplande inkomende bestellingen. Vergeet niet om voor zo’n geval te zorgen voor voldoende werkuitrusting, gereedschap en vooral gekwalificeerd personeel.

De opslag

Hoe u de eigenlijke magazijnruimte het beste indeelt, is moeilijk te generaliseren, aangezien meerdere factoren een rol spelen. Houd er bij het plannen van uw magazijn in ieder geval rekening mee welke goederen u wilt opslaan, hoelang ze gemiddeld in het magazijn blijven en welke hoeveelheden er dagelijks in- en uitgaan. Er zijn verder twee vuistregels die u als richtsnoer kunt gebruiken:

  • Voor waren, die langer worden opgeslagen en in kleinere hoeveelheden, is handmatig orderpicken in daarvoor geschikte stellingvakken aan te raden, evenals een opslagplek in de periferie van het magazijn.
  • Goederen die in grote hoeveelheden binnenkomen en ook weer snel worden uitgevoerd, dienen makkelijk toegankelijk te zijn op een centrale plek in het magazijn, en de afstand tot de verzendingsafdeling mag niet te groot zijn. Met geautomatiseerde compacte magazijnsystemen kunt u het maximale uit uw opslagcapaciteit halen en het orderverzamelen zo snel mogelijk laten verlopen.

Bij de keuze voor een magazijnsysteem spelen natuurlijk ook financiële overwegingen een rol. De kosten van automatisering zijn hoog, maar als u genoeg waren overslaat en over langere tijd geld bespaart op uw magazijn, zijn ze het waard.

In de praktijk worden daarom vaak gemengde opslagconcepten gebruikt. Dat betekent dat verschillende afdelingen met verschillende soorten stellingen, bediensystemen en transportmiddelen zijn uitgerust, die handmatig, halfautomatisch of automatisch zijn. De goederen worden ingedeeld op basis van de tijd die ze gemiddeld in het magazijn verblijven.

De verzending

Op deze afdeling worden goederen tot verzendeenheden gebundeld, verpakt en geclassificeerd. Daarom is het van belang dat in dit deel van het magazijn voldoende ruimte beschikbaar is.

De eerste stap is een station waar bestellingen worden opgenomen. Gebruik software voor magazijnbeheer en logistiek om de status van de goederen direct te kunnen controleren, de samenstelling van de bestelling te kiezen en het tijdpunt van de levering vast te leggen. Zonder digitale ondersteuning moet u deze stappen afzonderlijk volgen.

Zodra de goederen klaar zijn om te worden verzonden, worden ze handmatig of met machines in grotere verzendeenheden samengebundeld en verpakt. Daarna worden ze in een speciaal deel van het magazijn gecategoriseerd op basis van de klant, de bestelling of de transportroute. Deze plek dient zo dicht mogelijk bij de laadplek voor vrachtwagens of containers te zijn.

Veelgestelde vragen over magazijnindeling

Welke factoren zijn van belang bij het indelen van een magazijn?

Bij het moderniseren of herorganiseren van uw magazijn is het van belang om u alle afdelingen en werkstappen te analyseren en te optimaliseren. Concreet gaat het daarbij om vier factoren:
1. Magazijnorganisatie: hoe verlopen de interne logistieke processen?
2. Opslag- en transporttechnologie: welke opslagsystemen en transportmiddelen zijn het meest geschikt voor de goederen in uw bedrijf?
3. Opgeslagen producten: wat voor goederen worden normaal gesproken opgeslagen (grootte, gewicht, vorm, etc.) en welke eisen worden daardoor aan uw magazijn gesteld?
4. Layout van het magazijn: hoe moeten de werkplekken en de inrichting van het magazijn zo worden vormgegeven dat de interne logistiek optimaal functioneert?

Om welke afdelingen gaat het bij de organisatie van uw magazijn?

Hoe groter een magazijn is, des te complexer wordt de organisatie ervan; er zijn immers verschillende afdelingen en taken, die u moet optimaliseren en met elkaar in harmonie moet brengen. Dat wordt makkelijker wanneer u het magazijn verdeelt in verschillende gebieden. Normaal gesproken zijn dat:
• Goederenontvangst
• Kwaliteitscontrole
• Aanpassing van laadeenheden
• Opslag
• Bestellingsregistratie
• Verzending

Als u een grovere indeling wilt maken, dan kunt u uw magazijn eenvoudigweg verdelen in goederenontvangst, opslag en verzending.

Hoe wordt een magazijn georganiseerd?

Voor een systematische magazijnindeling kunt u het beste alle verschillende afdelingen onder de loep nemen en daarna voor ieder punt vastleggen wat er verbeterd kan worden. Daarna richt u zich op de intralogistiek; het samenspel van de verschillende afdelingen. Daarbij is het belangrijk om een omvattende, overkoepelende aanpak te vinden waarin alle afdelingen zijn geïntegreerd.

Bron afbeelding:
© gettyimages.de –
Morsa Images